پویش جنجالی «نه به کار کودک» از ۲۱ خرداد با هدف مقابله با معضل استفاده از کار کودکان در سراسر کشور آغاز خواهد شد. این پویش در شرایطی راهاندازی میشود که وجود کودکان در بازار کار نه تنها به خطر افتادن آینده این قشر آسیبپذیر را به همراه دارد، بلکه تبعات اجتماعی و اقتصادی گستردهای را نیز به جود میآورد.
کار کودکان یکی از پدیدههای نگرانکنندهای است که نه تنها در ایران، بلکه در بسیاری از کشورها مشهود است. بر اساس آمارهای منتشر شده، جهانی تقریباً ۱۶۰ میلیون کودک در سن کار وجود دارد که از این تعداد، حدود ۷۰ میلیون در مشاغل خطرناک به کار گرفته شدهاند. این آمار نه تنها زنگ خطری برای سلامت جسمی و روحی کودکان به شمار میرود، بلکه به عنوان یک تهدید جدی برای توسعه اجتماعی و فرهنگی هر جامعهای تلقی میشود.
پویش «نه به کار کودک» بهدنبال افزایش آگاهی عمومی درباره عواقب منفی کار کودک و ضرورت حمایت از حقوق اولیه آنان میباشد. این پویش امید دارد تا با همکاری نهادهای اجتماعی، فرهنگی و آموزشی کشور، گامهای مؤثری در جهت کاهش پدیده کار کودک و بهبود وضعیت زندگی این کودکان بردارد.
گروههای مختلف اعم از سازمانهای غیردولتی، معلمان، روانشناسان و فعالان اجتماعی در این کمپین مشارکت خواهند داشت. آنها با برگزاری کارگاههای آموزشی، سمینارها و اجرای برنامههای فرهنگی، تلاش خواهند کرد تا پژوهشهای علمی و تجربی پیشین را به جامعه عرضه کرده و نظر عموم را نسبت به این مسئله حساس جلب کنند.
نقش رسانهها نیز در این پویش غیرقابل انکار است. رسانهها با پوشش خبری مناسب و نمایهسازی مسائل مربوط به کار کودک، میتوانند آگاهی عمومی را افزایش داده و بهخصوص خانوادهها را در مسیر حمایت از حقوق کودکان ترغیب کنند. باید به این نکته توجه کرد که بسیاری از خانوادهها به دلایل اقتصادی کودکان خود را مجبور به کار میکنند. بنابراین، فراهم آوردن فرصتهای شغلی مناسب برای والدین و آموزشهای لازم میتواند به کاهش این پدیده کمک کند.
در طول سالهای گذشته، چندین طرح و برنامه ملی به منظور مبارزه با کار کودک در ایران اجرایی شده است. اما آنطور که به نظر میرسد، این تلاشها به دلیل نبود نظارت دقیق و موانع اجتماعی و فرهنگی، از کارایی لازم برخوردار نبودهاند. از اینرو پویش «نه به کار کودک» بهعنوان یک ابتکار همگانی تلاش خواهد کرد تا این موانع را شناسایی و برای کاهش آنها راهکارهایی عملی ارائه دهد.
متولیان این پویش همچنین قصد دارند سیاستگذاریهای کلان در راستای تقویت نظام اجتماعی و اقتصادی خانوادهها و ایجاد فضای امن برای کودکان را به مسؤولان مرتبط منتقل کنند. بهبود شرایط اقتصادی خانوادهها، ارائه دسترسی به آموزش و خدمات بهداشتی، و تشویق به مشارکتهای اجتماعی، از جمله اهدافی هستند که این پویش در راستای تحقق آنان قرار دارد.
لازم به ذکر است که این پویش، صرفاً یک حرکت اجتماعی نیست، بلکه آن را باید حرکتی ملی دانست که تمام اقشار جامعه را به هم پیوند میزند. در واقع، «نه به کار کودک» حرکتی است که میتواند از هر نقطه کشور به سرتاسر ایران گسترش یابد و به یک فرهنگ تبدیل شود که در آن هیچ کودکی مجبور نباشد به کار مشغول شود.
در این راستا، امید میرود که تمامی نهادهای اجتماعی و خانوادگی با جدیت به این پویش ملحق شوند و حمایتهای لازم را از آن به عمل آورند. با اتحاد و همدلی، میتوان نسبتی منطقی با آینده کودکان داشت و بر اساس اصول انسانی، به سرنوشت این قشر جوان و آسیبپذیر توجه بیشتری شود.
پویش «نه به کار کودک» میتواند فرصتی برای بازنگری در روشها و نگرشهای موجود باشد و بر لزوم توجه به حق تحصیل، حق بازی و حق کودکانه بودن کودکان تأکید کند. بیتردید، این اقدام گامی مؤثر در جهت ساخت جامعهای سالمتر و آیندهای روشنتر برای نسلهای آینده خواهد بود.