سعید صالحی، رئیس فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران، در بیانیهای رسمی تاکید کرد که این نهاد علمی و فرهنگی تنها به عنوان یک کارخانه تولید علم، عمل نمیکند. وی با اشاره به وظایف متعدد فرهنگستان علوم، به جایگاه آن به عنوان یک «قلعه» برای ترویج تفکر انتقادی در جامعه اشاره کرد. صالحی با بیان اینکه ترویج تفکر انتقادی امری ضروری در پیشرفت علمی و فرهنگی کشور است، به نقش فرهنگستان Sciences در این زمینه پرداخت.
وی همچنین به چالشهای اقتصادی که اساتید و اعضای هیات علمی با آن مواجه هستند، اشاره نمود و تأکید کرد که این نگرانیها میتوانند پایههای مرجعیت علمی اساتید را به شدت متزلزل کنند. رئیس فرهنگستان علوم، این موضوع را در راستای تقویت جایگاه علمی کشور برای آینده مورد بحث قرار داد و گفت: «بدون شک، آرامش خاطر اقتصادی اساتید و محققان، یکی از ارکان مهم تضمین کیفیت علمی در کشور است.»
صالحی ابراز امیدواری کرد که با همت دیگر نهادهای علمی و فرهنگی، بتوان ضمن تضمین شرایط اقتصادی مناسب برای پژوهشگران، فضای باز و مساعد برای تولید علم و تفکر انتقادی را فراهم آورد. وی تأکید کرد که ترویج تفکر انتقادی نه تنها موجب ارتقاء علم در کشور میشود، بلکه به تعمق جامعه در موضوعات فرهنگی، اجتماعی و سیاسی نیز کمک خواهد کرد.
در ادامه، صالحی به اهمیت همکاری بین نهادهای پژوهشی و دانشگاهها اشاره کرد و گفت: «برای پیشرفت علمی، نیاز است که مراکز مختلف علمی به یکدیگر نزدیکتر شوند و همکاریهای علمی و پژوهشی را گسترش دهند. این همکاریها میتوانند موجب انتقال تجربه، دانش و تسهیل در دسترسی به منابع علمی شوند که در نهایت به ارتقاء سطح علمی جامعه کمک میکند.»
وی همچنین به لزوم توجه به جوانان و استعدادهای نوپا در دانشگاهها پرداخت و گفت: «جوانان ما آینده سازان کشور هستند و باید به آنها امکانات و فرصتهای مناسبی برای فعالیتهای پژوهشی و علمی فراهم کنیم. حمایت از جوانان در عرصههای علمی و پژوهشی میتواند به پیشرفت سریعتر کشور منجر شود.»
صالحی در پایان به برخی از برنامههای آتی فرهنگستان علوم اشاره کرد و اظهار داشت که این نهاد در تلاش است تا با برگزاری کارگاههای آموزشی، سمینارها و کنفرانسهای علمی، بستر لازم برای تبادل ایدههای نو و تجربیات علمی را فراهم کند. وی همچنین تأکید کرد که فرهنگستان علوم به دنبال ایجاد شبکهای از محققان و پژوهشگران است که بتوانند با یکدیگر همکاری کرده و به حل چالشهای علمی و اجتماعی کشور کمک نمایند.
بدین ترتیب، رئیس فرهنگستان علوم بر اهمیت توجه به ابعاد مختلف فعالیت این نهاد به عنوان یک مرکز پیشرو در تولید علم و ترویج تفکر انتقادی تأکید کرد و از مسئولان خواست تا به دغدغههای اقتصادی اعضای هیات علمی توجه ویژهای داشته باشند. او با بیان اینکه شرایط مناسب اقتصادی تأثیر مستقیمی بر کیفیت و کمیت تولید علم دارد، گفت: «اگر نتوانیم این موانع را برطرف کنیم، شاهد رکود در پیشرفتهای علمی خواهیم بود.»
از دیگر محورهای سخنان صالحی، ضرورت همگرایی و یکپارچگی نهادهای علمی و آموزشی بود. او با اشاره به تنوع نهادهای علمی در کشور، خواستار تشکیل کمیتههای مشترک و میانرشتهای برای حل مسائل عمده کشور شد. وی افزود که این کمیتهها میتوانند پیشنهادات و راهکارهای موثر علمی را در موضوعاتی همچون عدم کفایت آمارهای علمی، کمبود امکانات پژوهشی و برخی برنامههای آموزشی ارایه دهند.
صالحی در نهایت تاکید کرد که به عنوان یک نهاد علمی، فرهنگستان علوم به دنبال بهبود وضعیت علمی و فرهنگی جامعه است و با همکاری تمامی نهادهای علمی، انتظار دارد که وضعیت علمی کشور به بهترین نحو ارتقاء یابد.
