فوری: تمرین جنجالی ارکستر موسیقی ملی ایران!
در روزهای اخیر، ارکستر موسیقی ملی ایران به دلیل برگزاری یک تمرین نسبتاً جنجالی در کانون توجهات رسانهای قرار گرفته است. خبرهای مختلفی در مورد محتوای این تمرین و واکنشهای متفاوتی که به دنبال آن به وجود آمده، به گوش میرسد. این تمرین در حالی برگزار شد که برخی هنرمندان و متخصصان موسیقی نسبت به آن ابراز نگرانی کردند و برخی دیگر آن را فرصتی برای نوآوری و ارتقاء سطح موسیقی ملی میدانند.
این تمرین، که به ابتکار مدیر هنری ارکستر، آقای امیررضا کاشانی، طراحی شده بود، به منظور بررسی و آزمایش تکنیکهای جدید در نوازندگی سازهای سنتی و ترکیب آنها با سازهای غربی برگزار شد. به گفته آقای کاشانی، هدف از این تمرین، تلاش برای ایجاد فضای جدید در موسیقی ایرانی است که بتواند همگام با تحولات روز دنیا باشد و به غنای آن افزوده شود.
از سوی دیگر، این رویداد با حاشیههایی همراه بود. در میان اعضای ارکستر، برخی نوازندگان نسبت به تغییرات ایجاد شده در ساختار تمرینات ابراز نارضایتی کردند و معتقد بودند که این تغییرات ممکن است اساس موسیقی سنتی ایرانی را تحتالشعاع قرار دهد. به عنوان مثال، خانم سارا بهمنش، نوازنده معروف سنتور، در یک مصاحبه رسانهای گفته است: “موسیقی ایرانی دارای هویت خاص خود است و هرگونه تغییر در جوهر آن باید با دقت و احترام به اصول این هنر انجام شود.”
در حالی که این نگرانیها از سوی برخی هنرمندان مطرح شد، گروهی دیگر از نوازندگان و رهبران موسیقی در ایران از این ابتکار استقبال کردند. آقای مهدی اسکندری، آهنگساز و آهنگساز ایرانی، اظهار داشته است: “ایجاد تنوع در موسیقی سنتی میتواند دیدگاههای جدیدی را به همراه داشته باشد و باید با آغوش باز پذیرای تغییرات باشیم. این رویداد میتواند نقشی اساسی در توسعه و ارتقاء سطح هنری کشور داشته باشد.”
این تمرین، که روز گذشته در تالار وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در تهران برگزار شد، شامل اجرای چند قطعه موسیقایی با ترکیبی از آلات موسیقی سنتی و مدرن بود. با توجه به اینکه سازهایی مانند تار، سنتور و دوتار به همراه سازهای غربی نظیر پیانو و گیتار الکتریک مورد استفاده قرار گرفتند، این ابتکار نظر بسیاری از حاضرین را به خود جلب کرد.
تماشاگران این رویداد به دو دسته تقسیم شدند. گروهی به تشویق نوازندگان پرداخته و از ساختمانی که این دو سبک متفاوت را در کنار یکدیگر قرار داده بود، استقبال کردند و برخی دیگر با انتقاد به نشستن در برابر تمریناتی که به نظرشان اصول بنیادی موسیقی ملی را زیر سوال میبرد، نشان دادند که نمیتوانند از این تغییرات رضایت کامل داشته باشند.
با این حال، انتظار میرود که در روزهای آینده، واکنشها و گفتگوهای بیشتری در مورد این تمرین جنجالی شکل بگیرد. برخی از کارشناسان موسیقی بر این باورند که این ابتکار میتواند الگویی برای سایر ارکسترها و هنرمندان کشور باشد و در نهایت به بهبود سطح هنر موسیقی در ایران کمک کند.
به طور کلی، برگزاری این تمرین با وجود حاشیههایی که به وجود آورد، نشاندهنده تحولاتی در زمینه موسیقی ایرانی است که میتواند به دو راه متفاوت منتهی شود: تقویت پایههای موسیقی سنتی یا حرکت به سمت نوآوری و خلاقیت در این عرصه. امید میرود که هنرمندان و مخاطبان بتوانند از این تحولات به نحوی مثبت بهرهبرداری کنند و فضایی سازنده برای گفتگویی سالم درباره آینده موسیقی ایرانی فراهم نمایند.
این رویداد، به عنوان مثالی از تلاش برای نزدیکی و تعامل بین سنت و مدرنیته، میتواند کارکردی آموزشی برای نسلهای آینده داشته باشد و ضرورت برقراری توازن بین حفظ هویت و خلاقیت را گوشزد کند.